Kielce pierwszym miastem w Polsce testującym pilotażową instalację do pochłaniania CO2

Kielce zostają pierwszym polskim miastem z demonstracyjną instalacją wyłapującą CO2 z powietrza – urządzenie ma stanąć jeszcze w tym roku, a jego twórcy obiecują, że rok pracy pozwoli usunąć tyle dwutlenku węgla, ile pochłaniają setki hektarów zieleni.

• Kielce uruchamiają pilotaż wychwytywania CO2 przy Elektrociepłowni
• Zobacz, jak działa technologia i gdzie trafi wychwycony dwutlenek węgla
• Kielczanie dowiedzą się, co oznacza 500 ton CO2 i gdzie trafiają technologie DAC

Kielce uruchamiają pilotaż wychwytywania CO2 przy Elektrociepłowni

W Urzędzie Miasta Kielce w czwartek 4 września 2025 r. podpisano umowę partnerską z warszawską firmą Oraquel S.A. Miasto zgodziło się udostępnić teren w pobliżu Energetycznego Centrum Nauki i Elektrociepłowni Kielce, by na jego obszarze stanęła pilotażowa instalacja do bezpośredniego wychwytywania dwutlenku węgla z atmosfery (technologia DAC).

Instalacja projektowana dla Kielc ma działać przez rok i powinna wchłonąć około 500 ton CO2, czyli emisji pochodzących m.in. z największego miejskiego źródła emisji – Elektrociepłowni Kielce. Partner – Oraquel S.A. – pokryje koszty budowy i eksploatacji urządzenia szacowane na około 1,4 mln zł. Firma zapowiada, że urządzenie zostanie zamontowane do końca tego roku.

Zobacz, jak działa technologia i gdzie trafi wychwycony dwutlenek węgla

Technologia, którą zaproponowano Kielcom, opiera się na sorbentowych filtrach opatentowanych przez Oraquel S.A. Gaz wychwytywany z powietrza będzie wiązany w tych filtrach, a następnie magazynowany w starych sztolniach i szybach kopalnianych, co według autorów rozwiązania znacząco obniża koszty procesu. Instalacja ma być zasilana panelami fotowoltaicznymi i wyposażona w system monitoringu.

• Oraquel S.A. jest jedyną w tej części Europy firmą posiadającą działającą technologię wychwytywania CO2 z powietrza. Nasza technologia jest stabilniejsza, a wychwycony dwutlenek węgla łatwiejszy do transportowania oraz składowania. Gaz będzie wiązany w opatentowanych przez nas filtrach, które można stosownie do potrzeb wymieniać. Instalacja zasilana jest z paneli fotowoltaicznych, co czyni ją całkowicie bezemisyjną. Ma też system monitoringu -

Miasto podkreśla, że udział w pilotażu oznacza jedynie udostępnienie terenu – to partner odpowiada za finansowanie i realizację. Projekt ma charakter demonstracyjny i jest przygotowany zgodnie z obowiązującymi ramami prawnymi UE dotyczącymi certyfikacji trwałego pochłaniania dwutlenku węgla oraz technik węglochłonnych i składowania dwutlenku węgla w produktach (Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady).

W skali praktycznej inwestycja ma pokazać, jak DAC może funkcjonować w obszarze miejskim lub przy zakładach przemysłowych. W Polsce planowane są kolejne instalacje pilotażowe – nie tylko w miastach wojewódzkich, ale również u dużych producentów przemysłowych.

Kielczanie dowiedzą się, co oznacza 500 ton CO2 i gdzie trafiają technologie DAC

Aby przybliżyć skalę wpływu: instalacja o planowanej wydajności rocznej odpowiada usunięciu z atmosfery ilości CO2 generowanej przez około 70 małych domów jednorodzinnych ogrzewanych starymi piecami, które spalają około 3 ton węgla rocznie, albo równowartości emisji z przejechania 2,5 mln kilometrów samochodem osobowym z 10-letnim dieslem.

Ta sama ilość dwutlenku węgla może być pochłonięta w ciągu roku przez około 100 hektarów lasu mieszanego albo ponad 130 hektarów zadbanych trawników.

Technologie DAC nie są eksperymentem wyłącznie Polski – od kilku lat działają instalacje testowe na Islandii i w Chinach, a od sierpnia 2025 r. podobne rozwiązania pracują także w Norwegii. W niektórych wdrożeniach wychwycony CO2 jest wtłaczany pod wysokim ciśnieniem do podziemnych odwiertów; w przypadku kielckiego pilotażu zastosowano magazynowanie w opuszczonych szybach i sztolniach kopalnianych.

• Widzimy w tym projekcie przede wszystkim duży potencjał edukacyjny. Powiązanie między efektywnym wykorzystaniem energii, a zmniejszaniem naszego wpływu na środowisko, również przez zmniejszanie emisji gazów cieplarnianych, jest bardzo duże. Pokazując skuteczność nowej technologii, możemy uczyć o adaptacji miast do zmian środowiska i klimatu oraz o tym co wszyscy możemy robić we własnym zakresie, aby Kielce nadal były zielonym i przyjaznym miastem -

Urząd Miasta zapowiada, że pilotaż będzie wykorzystywany także jako element edukacyjny i demonstracyjny – ma pomóc mieszkańcom zrozumieć powiązanie między efektywnością energetyczną a redukcją emisji gazów cieplarnianych oraz pokazać możliwe drogi adaptacji miasta do zmian klimatu.

Na koniec – warto śledzić rozwój projektu: instalacja ma ruszyć jeszcze w 2025 r., a jej działanie przez rok dostarczy danych o możliwościach skalowania tego typu rozwiązań w Polsce.

Na podstawie: UM Kielce