W Kielcach padnie pytanie o sądy obwoźne i 21 wyroków śmierci

W kieleckim Przystanku Historia wraca temat, który nie brzmi jak sucha lekcja, tylko jak ciężki rozdział powojennej historii regionu. O sądach doraźnych KBW, działających w 1946 roku niemal jak ruchomy mechanizm represji, opowie historyk z Łodzi. To spotkanie ma pokazać nie tylko skalę wyroków, ale też sposób, w jaki władza próbowała złamać podziemie niepodległościowe. Wstęp jest wolny, więc dla wielu osób może to być jedna z tych rzadkich okazji, by spojrzeć na lokalną historię bez skrótów i uproszczeń.
- Sąd, który przyjechał razem z represją
- Historyk z Łodzi pokaże kulisy tamtych procesów
- Spotkanie odbędzie się przy Warszawskiej 5
Sąd, który przyjechał razem z represją
Podczas środowego spotkania w Kielcach Paweł Wąs z Oddziału IPN w Łodzi przybliży działalność sądów doraźnych Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego. To właśnie one, wiosną 1946 roku, pojawiły się w województwie kieleckim jako element komunistycznej operacji wymierzonej w podziemie niepodległościowe.
Ich mechanizm był prosty i brutalny zarazem. Orzekano szybko, bez całego ciężaru zwykłego postępowania, a wyroki miały działać odstraszająco. Według informacji IPN skład orzekający pod przewodnictwem mjr. Stanisława Baraniuka w ciągu dwóch miesięcy osądził ponad 40 osób. 21 z nich skazano na karę śmierci.
To liczby, które w lokalnej pamięci nie powinny ginąć pod warstwą ogólnych opisów powojnia. Za każdym takim wyrokiem stał konkretny człowiek, konkretna rodzina i konkretne ślady połamanych biografii.
Więcej lokalnych informacji z Kielc jest na kielceinfo.pl. Sprawdź też, co dzieje się w najbliższych dniach – wydarzenia i imprezy zbieramy na kielceinfo.pl/wydarzenie.
Historyk z Łodzi pokaże kulisy tamtych procesów
Zapowiadany wykład nosi tytuł „Członkowie podziemia niepodległościowego przed krwawymi sądami na kółkach”. Właśnie ten wątek ma być osią całego spotkania – od funkcji sądów obwoźnych po bilans ich działania w regionie kieleckim.
Paweł Wąs zajmuje się badaniami nad podziemiem niepodległościowym po II wojnie światowej, sądami doraźnymi KBW oraz konspiracyjnymi organizacjami młodzieżowymi. Ma też na koncie publikacje poświęcone Konspiracyjnemu Wojsku Polskiemu i młodzieżowemu oporowi antykomunistycznemu. To ważne, bo zapowiadany wykład nie będzie ogólnym historycznym rzutem oka, lecz próbą wejścia w szczegóły tamtego systemu represji.
Dla osób zainteresowanych dziejami regionu to także szansa, by lepiej zrozumieć, jak po wojnie działały narzędzia nacisku wobec ludzi związanych z podziemiem. Takie spotkania rzadko kończą się jedynie na dacie i nazwisku. Najczęściej zostawiają w słuchaczach dużo trudniejsze pytanie: jak szybko aparat państwa potrafił przejść od deklaracji do przemocy.
Spotkanie odbędzie się przy Warszawskiej 5
Kolejna odsłona cyklu „Środa w Przystanku Historia” rozpocznie się:
• 20 maja
• o godz. 17.00
• wstęp wolny
• Przystanek Historia IPN w Kielcach, ul. Warszawska 5
To propozycja nie tylko dla pasjonatów historii. Tego typu spotkania pomagają uporządkować wiedzę o regionie, w którym powojenne losy ludzi często rozstrzygały się w cieniu decyzji zapadających daleko od zwykłego życia mieszkańców.
na podstawie: Powiat Kielecki.
Widzisz błąd lub nieaktualną informację? Zgłoś błąd, sprostowanie lub uwagę
![]()
Ostatnie Artykuły

Seniorzy w Kielcach poznali zasady, które mogą zapobiec pożarowi i zatruciu czadem

Po służbie w Warszawie i Kielcach pokieruje komisariatem w Bodzentynie

Drużyna z Nowej Słupi wystąpi w wojewódzkim finale konkursu o bezpieczeństwie

Męskie zdrowie pod lupą w listopadzie. Bezpłatny bilans od 20. roku życia

Ponad kilometr drogi między Kranowem a Daleszycami zostanie wyremontowany

Nowy festiwal w Kieleckim Centrum Kultury pokaże, jak dokumentować świat

Rejestracja pojazdów z Rakowa przeniesiona do Łagowa na czas remontu

Kielecka ekipa pokonała 42,195 km na legendarnej trasie maratonu w Atenach

Jazda po alkoholu i reakcja świadków. Kolejne spotkania dla uczniów w Kielcach

Mammografia, HPV i pomiary ciśnienia. Bezpłatna sobota w Świętokrzyskim Centrum Onkologii

Mecz Industrii Kielce z Barceloną zamknie osiem ulic przy Hali Legionów

Numer „Świętokrzyskiego” wydobywa z cienia ludzi, którzy kształtowali region

Zabytkowa willa w Kielcach zmieni się w muzeum. Inwestycja kosztuje 57 mln zł

Około 7 proc. dzieci rodzi się przedwcześnie. W Kielcach spotkali się byli pacjenci
Przydatne dane teleadresowe
- Parafia Miłosierdzia Bożego w Kielcach - kontakt, msze, sakramenty
- Urząd Miasta Kielce - kontakt, wydziały, godziny i rejestracja online
- Parafia św. Wincentego Pallottiego w Kielcach - msze, kancelaria, sakramenty
- Pałacyk Zielińskiego w Kielcach - bilety, godziny, wystawy i wynajem
- PGE Elektrociepłownia Kielce S.A. - kontakt, historia i dane techniczne
- WFOŚiGW Kielce - kontakt, programy Czyste Powietrze, Ciepłe Mieszkanie i dofinansowanie
